Beschermde stadsgezichten

Rotterdam kent negen beschermde stadsgezichten: stadsdelen waarvan de bestaande kwaliteit en uitstraling zodanig hoog is en waarvan de samenhang tussen de ontstaansgeschiedenis en de architectuur en stedenbouw zodanig sterk is, dat het geheel van bebouwing, straten, openbare ruimte en groen als ensemble is beschermd. De hier gepresenteerde samenvattingen zijn gebaseerd op de oorspronkelijke toelichtingen op de besluiten tot aanwijzing van de beschermde stadsgezichten.

De eerste beschermde stads- en dorpsgezichten werden in Rotterdam vanaf eind jaren 1960 aangewezen. Onderstaande beschrijvingen – op basis van de toelichtingen bij de besluiten tot aanwijzing van de beschermde stadsgezichten – vormen in feite een verdere verdieping van de criteria voor de gebiedstypen. De context van de bestaande situatie wordt nog specifieker beschreven in de beschermde stadsgezichten. Omdat ze een wettelijke status hebben, geldt bovendien dat afwijken van deze context lastiger is dan bij de gebiedscriteria. Het basisniveau ligt immers hoger – bouwen binnen de kwaliteit van de context, erop voortbouwen, is daarom essentieel.

Hoewel beschermde stadsgezichten een andere status hebben dan de gebiedstypen van de Gebiedsatlas, is bij de beschrijving ervan zo veel mogelijk een vergelijkbare opzet gevolgd. De beschrijvingen zijn gebaseerd op de oorspronkelijke toelichtingen op de aanwijzing. Omdat beschermde stadsgezichten vaak een zeer specifieke geschiedenis vertegenwoordigen, beperken de omschrijvingen zich hier tot de hoofdlijnen van de ruimtelijke structuur en het bebouwingsbeeld. Elke omschrijving is opgebouwd uit een ontwikkelingsschets, een omschrijving van het huidige ruimtelijk karakter en bebouwingsbeeld, evenals een toelichtende typering en de te beschermen waarden. Op basis van de typering zijn voor verschillende deelgebieden aanvullende criteria opgesteld.

Voor een uitputtende toelichting op de beschermde stadsgezichten wordt verwezen naar de oorspronkelijke aanwijzingen, waarvan de toelichting een nauwgezette omschrijving en karakterisering bevat. De toelichtingen dienen als uitgangspunt voor het beschermingsbelang. Het doel van de aanwijzing tot beschermd stadsgezicht is om karakteristieke structuur en ruimtelijke kwaliteit van het gebied, die samenhangt met de historische ontwikkeling ervan, te onderkennen als zwaarwegend belang bij verdere ontwikkeling. De aanwijzing beoogt een basis te zijn voor een ruimtelijke ontwikkeling die inspeelt op de aanwezige kwaliteiten, daarvan gebruik maakt, erop voortbouwt en mogelijk versterkt. Voor de toelichtingen op de beschermde stadsgezichten wordt verwezen naar de monumenten pagina op Rotterdam.nl en Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed.

Zie onderstaand een koppeling naar de negen beschermde stadsgezichten in Rotterdam met beschrijving en bijbehorende criteria.

Kunnen we je op weg helpen?

Krijg inzicht in welke welstandscriteria gelden voor jouw bouwplan en welke stappen je moet nemen.

Overzicht Beschermde Stadsgezichten

Delfshaven

Historisch Delfshaven is, zoals de naam al zegt, ontstaan als haven van de stad Delft. Eind veertiende eeuw kreeg Delft toestemming om een directe verbinding met de Maas te graven.

Scheepvaartkwartier

Het beschermd stadsgezicht Scheepvaartkwartier hoort bij het deel van Rotterdam dat bij het bombardement van 1940 gespaard is gebleven.

Waterproject

Het beschermd stadsgezicht Waterproject is een geplande stedenbouwkundige structuur uit de tweede helft van de negentiende eeuw.

Kralingen Midden

Kralingen Midden ligt centraal in de stad, tussen de binnenstad en het Kralingse Bos. In 2006 is het gebied door het rijk aangewezen als beschermd stadsgezicht.

Noordereiland

Het Noordereiland is ontstaan als gevolg van haven- en stadsuitbreiding op de zuidelijke Maasoever. In 1879 werd met het graven van de Noorderhaven (later Koningshaven) het topje van Feijenoord losgesneden: het Noordereiland.

Heemraadssingel-Mathenesserlaan

Het beschermde stadsgezicht Heemraadssingel-Mathenesserlaan vormt één van de belangrijkste stedenbouwkundige structuren van grotendeels rond 1900 planmatig uitgevoerde westelijke stadsuitbreidingen.

Heijplaat

Het beschermd stadsgezicht Heijplaat ligt in het havengebied van Rotterdam en omvat drie cultuurhistorisch belangwekkende ensembles: het scheepswerf- en droogdokcomplex van de voormalige Rotterdamse Droogdok Maatschappij (RDM).

Tuindorp Vreewijk

Het beschermd stadsgezicht Tuindorp Vreewijk geeft uiting aan de ontwikkeling van een vrij in de polder gesitueerd onafhankelijk tuindorp.

Blijdorp-Bergpolder

Blijdorp-Bergpolder ligt direct ten noorden van de binnenstad, tussen het Centraal Station in het zuiden en het noordelijk deel van de Ruit in het noorden.